GEÇİCİ KABULDEN SONRA ORTAYA ÇIKAN GELİR VE GİDERLER
1- Genel Açıklama
Yıllara yaygın inşaat ve onarım işlerinde, geçici ve kesin kabul usulüne tabi olan işlerde geçici kabulün yapıldığını gösteren tutanağın onaylandığı tarihin, diğer hallerde işin fiilen tamamlandığı veya fiilen bırakıldığı tarihin işin bitim tarihi olarak kabul edileceği Gelir Vergisi Kanunu’nun 44. maddesinde hüküm altın alınmıştır.
Ayrıca, aynı maddede işin bitim tarihinden sonra aynı inşaat ve onarım işi ile ilgili olarak yapılan giderler ile her ne ad altında olursa olsun elde edilen hasılatın, sözkonusu giderlerin yapıldığı veya hasılatın elde edildiği yılın kar veya zararının tespitinde dikkate alınacağı hükmüne yer verilmiştir.
2- Sonradan Ortaya Çıkan Giderler
GVK’nın 44. maddesi hükmüne göre, geçici kabul yapıldıktan sonra eksik işlerin tamamlanması veya sonradan ortaya çıkan eksikliklerin giderilmesi amacıyla yapılan giderler, bu giderlerin yapıldığı dönemde gider kaydedilecektir.
Yıllara yaygın inşaat ve onarım işlerinde sonradan ortaya çıkan giderler “681 ÖNCEKİ DÖNEM GİDER VE ZARARLARI” hesabında izlenecektir.
Önceki Dönem Gider ve Zararları Hesabının giderin yapıldığı inşaatın adı ile detaylandırılmasında yarar vardır. 681 No.lu hesaba kaydedilen giderler dönem sonunda “690 DÖNEM KARI VEYA ZARARI” hesabına aktarılarak kapatılır.
ÖRNEK
(X) AŞ 17.12.2006 tarihinde tamamlayarak geçici kabulünü yaptırdığı (A) inşaat işi ile ilgili olarak, tespit edilen eksikliklerin giderilmesi amacıyla, Şubat 2007'de 2.000.-YTL harcama yapmıştır.
––––––––––––––––––––– / ––––––––––––––––––––
191 İNDİRİLECEK KDV 360.-
191.01 Mal ve Hizm. Al. İl. KDV 360.-
681 ÖNCEKİ DÖNEM
GİDER VE ZARARLARI 2.000.-
681.01 (A) İnşaatı Giderleri 2.000.-
100 KASA 2.360.-
100.01 Merkez Kasa 2.360.-
(A) İnş. işinin geçici kabulden sonra ortaya çıkan giderlerinin kaydı
––––––––––––––––––––– / ––––––––––––––––––––
3- Sonradan Ortaya Çıkan Gelirler
Geçici kabulü yapılarak işin tamamlanmasından sonra ortaya çıkan kesin hesap farkı, fiyat farkı gibi lehe alınan paralarda asıl işin geliri ile ilgilendirilmeksizin elde edildiği dönemde gelir kaydedilecektir.
Ayrıca işin tamamlanmasından sonra elde edilen bu gelirlerden stopaj yapılması da sözkonusu olmayacaktır.
Elde edilen bu gelirler “671 ÖNCEKİ DÖNEM GELİR VE KARLAR” hesabına kaydedilecektir. 671 No.lu hesap, dönem sonunda 690 DÖNEM KARI VEYA ZARARI hesabına aktarılarak kapatılır.
ÖRNEK
(X) AŞ’nin 10.03.2006 tarihinde tamamlayarak geçici kabulünü yaptırdığı (A) inşaat işi ile ilgili olarak 25.11.2006 tarihinde 3.000.-YTL kesin hesap farkı, damga vergisine tabi tutularak çekle firmaya ödenmiştir.
––––––––––––––––––––– / ––––––––––––––––––––
101 ALINAN ÇEKLER 3.517,50.-
101.01 Portföydeki Çekler 3.513.000.000
681 ÖNCEKİ DÖNEM
GİDER VE ZARARLARI 22,50.-
681.01 (A) İnşaatı 22,50.-
391 HESAPLANAN KDV 540.-
391.01 Mal ve Hzm.
Teslimine İl. KDV 540.-
391.01.03 %18 Hes.
KDV
671 ÖNCEKİ DÖNEM GELİR
VE KARLARI 3.000.-
671.01 (A) İnşaatı
(A) İnşaatı kesin hesap farkından doğan gelirin kaydı
––––––––––––––––––––– / ––––––––––––––––––––
