5520 sayılı Kurumlar Vergisi Kanunun ‘’ Birleşme’’ başlıklı 18.madde hükmü aşağıdaki gibidir.
Bir veya birkaç kurumun diğer bir kurumla birleşmesi,birleşme sebebiyle (dağılma) infisah eden kurumlar bakımından tasfiye hükmündedir.Ancak birleşmede tasfiye karı yerine birleşme karı vergiye matrah olur.
Tasfiye karının tespiti hakkındaki hükümler,birleşme karının tespitinde de geçerlidir. Şu kadar ki münfesih (feshedilmiş) kurumun veya kurumların ortaklarına veya sahiplerine birleşilen kurum tarafından doğrudan doğruya veya dolaylı olarak verilen değerler,kurumun tasfiyesi halinde ortaklara dağıtılan değerler yerine geçerler.
1-BİRLEŞME AŞAMALARI
Kurumlar vergisi Kanunun 18.maddesinde,kurumların birleşmesinin tasfiye hükmünde olduğu,birleşme karının,tasfiye karı gibi hesaplanacağı belirtilmiştir.Tasfiye karının vergilendirilmesi tasfiye itibariyle yapılır. Kurumların birleşmesi halinde ise,birleşme karının da,’’birleşme dönemi’’ itibariyle hesaplanması gerekir.Fakat birleşmede,başlangıç ve bitimi olan belli bir dönem yoktur.Bir Anonim şirketin,diğer bir anonim şirkete katılması suretiyle gerçekleştirilen birleşme işlemleri şu şekilde yürütülür.
1- Genel Kurul Birleşme Kararı alınması
2- İstanbul Asliye Ticaret Mahkemesine Bilir kişi Raporu İçin Başvuru
3- İTO da tescil ve İlan
4- Mahkeme Raporu Sonucunun alınması
5- Genel Kurul Yönetim Kuruluna Birleşme sözleşmesinin imzalanması için yetki verilmesi
6- İTO da tescil ve ilan
7- Birleşme sözleşmesinin hazırlanıp imzalanması
8- Devir alan şirketin birleşmeden dolayı artan sermayesi için
Ekinde de Devir alma sözleşmesinin konulması
9- SMMM tarafından sermaye tespit raporunun düzenlenmesi
10- İTO da tescil ve ilan (ayrıca devrolan şirketin üç ilanı)
11- Devrolan Şirketlerin İlgili Kurumlara bildirimlerinin yapılması
- SSK
- Çalışma Bakanlığı vs…..
- Vergi Dairesi 30 gün içerisinde (son bilanço ve Gelir tablolarının ,Devir beyannamesinin Devrolan Şirketler için borç beyannamesi tescilden terkinin yapılması
2-BİRLEŞME KARININ BEYANI VE ÖDENMESİ
Kurumlar Vergisi Kanunun 18.maddesinde; ‘’Bir veya birkaç kurumun diğer bir kurumla birleşmesi,birleşme dolayısıyla infisah eden kurumlar bakımından tasfiye hükmündedir.’’ İfadesi yer almaktadır.Yani birleşme dolayısıyla infisah eden kurum tasfiye hükümlerine tabidir.Aynı kanunun ‘’Tasfiye beyannamesi’’ hükmüne göre,Tasfiyenin kesinleşmesi durumunda beyannamenin 15 gün içerisinde bağlı olunan vergi dairesine verilmesi gerekmektedir.Dolayısıyla birleşme beyannamesinin de kanun hükümleri çerçevesinde birleşme tarihinden itibaren 15 gün içerisinde bağlı bulunulan vergi dairesine verilmesi gerekmektedir.Birleşme tarihi,birleşme kararının onaylandığı genel kurul ve Ticaret siciline tescil tarihidir.
Birleşme,en az iki tarafı olan ve tarafların verecekleri karalar ile hüküm ifade edecek bir işlemdir.Taraflardan yalnız binin alacağı birleşme kararı yeterli değildir.Birleşme işleminde birleşecek olan şirketlerin genel kurul tarihleri birbirinden farklı olabilir.Fakat,birleşme işleminin iki şirketin karı ile işlerlik kazanması bakımından,birleşmenin tescil tarihi tektir.Birleşme kararının tescili aynı zamanda devir alınan (birleşen) şirketin infisahının tescili anlamına gelir.
NİHAT ÇEVİK
SERBEST MUHASEBECİ MALİ MÜŞAVİR

